با وجود غلبه اعراب بر ایران و استیلا بر دارالضربهای ایرانی، استفاده از سکه های ایرانیان با نام درهم و دینار مرسوم در دورۀ ساسانیان ادامه یافت. گویا اعراب مقصود از نقش و سجعی را که بر سکه ها نقش بسته بود، نمی دانستند و شاید چون مردم به این سکه ها عادت و اعتماد داشتند، اعراب بیم آن داشتند که با تغییر ظاهر سکه، اعتبار آن نیز زائل شود.[1] از این رو، اعراب عیناً سکه های ساسانی را تقلید کردند. سکه هایی که بر پشت و روی آن چهرۀ پادشاهان ساسانی، نوشته ای به خط پهلوی، نقش آتشدان و دو نگهبان در طرفین و تاریخ ضرب سکه به یزدگردی و به خط پهلوی حک شده بود.[2] با گذشت زمان و تثبیت حضور اعراب در مناطق مفتوحه، عباراتی عربی در کنار نمادهای ایرانی بر سکه ها افزوده شد که نمایندۀ ضرب سکه در دورۀ اسلامی بود و سکه های عربی- ساسانی خوانده شد.[3] در دورۀ اموی نیز، همین شیوۀ ضرب سکه، تداوم یافت؛ تا اینکه در سال 76ق عبدالملک بن مروان –گویا به توصیۀ امام محمد باقر(ع)- به ضرب سکه اسلامی دست یازید.[4] با وجود ضرب سکه های اسلامی، باز هم نشانه هایی از ایران عصر ساسانی همانند برابری وزن سکه ها و نیز رواج نام درهم و دینار مشاهده می شود. همچنین تا اواخر سدۀ دوم هجری، در برخی از نواحی ایران، کماکان سکه های ساسانی رواج داشت.[5]


[1] نفیسی، صص 145- 146.

[2] حقیقت، ص 195؛ علیزاده، ص 18؛ اعظمی سنگسری، ص 12.

[3] حقیقت؛ علیزاده، همانجاها؛ الجبری، ص 69.

[4] بلاذری، فتوح، ص 449؛ طبری، ج6، ص 256؛ الجبری، صص 57، 76.

[5] علیزاده، ص 12؛ اعظمی سنگسری، ص 20.